“Jakinduriek mundue erreko dau”
Azaroaren 3an, asteartea, 19:00etan, Zarauzko Modelo Aretoan: Andoni Egaña eta Eli Pagola bertsolariek bertsoa eta errima jarriko diete ikertzaileek proposatutako zientzia gaiei.
«Mercado de futuros» estrenaldia
Filma etxe zahar baten hustuketarekin hasten da: bizitza oso bat —liburuak, altzariak eta oroitzapenak— hustu eta hondakin edo trasteen merkatuko salgai bihurtzen dute. Hutsune horretatik abiatuta, kamerak «munduaren aurpegi berria» definitzen duten hainbat eszenatoki zeharkatzen ditu.
Zarautzen estreinatuko dugu Mercado de futuros (2011) filma, Mercedes Álvarezek (El cielo gira) zuzendutako egile-dokumental txalotua. Kontakizun konbentzionala baino gehiago, memoria kolektiboaren galerari eta kapitalismo espekulatiboaren menpe munduak jasaten duen eraldaketari buruzko saiakera bisuala da. Dokumental honek Regard Neuf saria irabazi zuen Suitzako Visions du Réel jaialdi ospetsuan.
Filma etxe zahar baten hustuketarekin hasten da: bizitza oso bat —liburuak, altzariak eta oroitzapenak— hustu eta hondakin edo trasteen merkatuko salgai bihurtzen dute. Hutsune horretatik abiatuta, kamerak «munduaren aurpegi berria» definitzen duten hainbat eszenatoki zeharkatzen ditu:
- Higiezinen azokak: Kartoi-harrizko paradisuak eta oraindik existitzen ez diren etxebizitza-proiektuak saltzen diren guneak.
- Lidergo-kongresuak: Enpresa-arrakastaren guruak eta «predikariak», diruaren mitologia berria hedatzen dutenak.
- Broker finantzarioak: Bulego grisetan, aktibo ukiezinak erritmo frenetikoan erosi eta saltzen dituzten operadoreak.
- Kontrastea: Zurrunbilo horren aurrean, Bartzelonako Encantes merkatuko saltzaile zahar bat agertzen da, objektuak eta oroitzapenak gordetzen dituena, «erabili eta bota» logikari aurre eginez.
Emanaldiaren ondoren, zuzendariarekin, Mercedes Álvarezekin, solasaldia egingo da. Filma Mikel Gurpegui kritikariak aurkeztuko du.
Ekainaren 11a, asteazkena, 19:00etan, Zarauzko Modelo Aretoan.
Diario Vasco, 2014ko ekainaren 10a.
Analisia
- Ametsen salerosketa: Álvarezek giza desioak merkantzia huts bihurtu direla kritikatzen du. Izenburuak finantza-terminoari ez ezik, existitu baino lehen merkatuak «erosi» eta diseinatu duen etorkizunari egiten dio erreferentzia.
- Espazioa vs. memoria: Dokumentalak egoitza-auzo berrien hotztasuna (arimarik eta historiarik gabeak) kontrajartzen dio objektuak gordetzen dituen eta etekin azkarraren logikari aurre egiten dion saltzaile zahar baten irudiari.
- Higiezinen burbuilaren kritika: Espainiako finantza-krisiaren erdian filmatua, gehiegizko garai baten heriotza-akta gisa funtzionatzen du lanak, non hitzak eta memoriak balioa galdu zuten higiezinen «kearen» aurrean.
Filmari buruzko Cervantes Institutuaren bideoa, «Variaciones ensayísticas: “Mercado de futuros”, de Mercedes Álvarez»:
Proiekzio honekin, ZarautzOnek bere ibilbidearen lehen etapa amaitzen zuen: ordura arte, zientziarekin eta teknologiarekin lotutako gaiei buruzko lau hitzaldi antolatu zituen. Udan atseden hartuko zuen, udazkenean bigarren ziklo bati ekiteko asmoz.
Mercedes Álvarezek bere bigarren film luzea egin zuen Mercado de futuros (Espainia, 2011) lanarekin, «egile-dokumentala» deritzonaren barruan. Higiezinen burbuilak eta finantza-krisiak kolpatutako herrialde bat erretratatzen du, eta bere errodatzeko modua José Luis Guerínen eta Jacques Tatirenarekin lotu izan da. 2011n Asecan sariaren aipamen berezia jaso zuen Sevillako Europako Zinema Jaialdian, eta Regard Neuf saria Nyoneko Visions du Réel jaialdian; 2012an, Navaja de Buñuel saria, urteko aurkikuntza-filmari.
«Kontzientzia»: ZarautzOn-en oroigarria hizlarientzat
ZarautzOn-ek Erik Aranburu zarauztar artista gazteak egindako litografia bat oparitzen die bere hizlariei. 2/15 alea Arantzazu Lizartzari eman zitzaion.
Zainketa aringarriak Lehen Arretan: zer jarri behar da erdigunean?
Bizitzaren amaiera bezalako gai sentikor bat poesiaz janzteko eta hain esaldi dotorez uztartzeko erakutsi zuen trebezia benetan bikaina izan zen.