Kosmosetik Bizitzara. Zientziaren eta Artearen artean Carlos Briones eta Gustavo A. Schwartz
Bidaia bat Big Bang-etik gaur egunera, zientziaren eta artearen artean
Data: 2026ko abenduaren 2a
Ordua: 19:00
Lekua: Modelo Aretoa
Adimen artifizialean urte asko daramatzagu ikertzen, makinei adimena emateko helburuarekin. 50. eta 60. hamarkadetako ikerlariek makinak programatu nahi zituzten eskuz, gizakion ezagutza kodifikatuz eta arrazoiketa logikoak egitea ahalbidetuz. Bide hartan ikusi zen makinen adimena oso zurruna zela, gizakiok dugun eta gure munduak eskatzen duen malgutasunetik oso urrun.
Gaur egungo adimen artifizialaren iraultza ez da bide horretatik etorri. Azkenean ulertu dugu makinek beren kasa ikasi behar dutela gure pareko adimena izatera iristeko. Hitzaldi honetan ikusiko dugu makinek nola ikasten duten eta jada zer egiteko gai diren.
Hizlaria: Gorka Azkune.
Asteazkena, urriaren 4a, arratsaldeko 7:30ean Zarauzko Antoniano aretoan. Sarrera doakoa.
2017ko urriaren 4an, Zarauzko Antoniano Aretoan, Gorka Azkunek, ikerlari eta irakasleak, "Makinen ikasketa gaitasun harrigarria" hitzaldia eskaini zuen.
1. Sarrera eta egungo adibideak
Hitzaldiaren hasieran, gure egunerokotasunean dauden adimen artifizialeko (IA) adibide arrakastatsuak errepasatu ziren: Google Photos-en irudien eta testuen bidezko bilaketa, ahots-ezagutza, itzulpen automatikoak, auto autonomoak eta baita makina sortzaileak ere (adibidez, Bach-en estilora musika konposatzen dutenak edo arte-irudiak sortzen dituztenak).
2. Deep Learning (Ikasketa Sakona) eta ikasketaren beharra
Gizakiontzat errazak diren zereginak (ikusmena, hizkuntza, objektuak manipulatzea) oso konplexuak dira programatzaileentzat eskuz kodetzeko. Horregatik, gizakiek bezala, makinek ikasi egin behar dute. Horren oinarrian Deep Learning teknologia eta sare neuronalak daude.
3. Sare neuronalak eta arkitektura
Neuronen funtzionamendu sinplean oinarritutako modelo informatikoak dira, datu-sarrerak (pixelak, soinua, etab.) pisu batzuen bidez batu eta aktibazioa sortzen dutenak. Sare sakonek ikasketa hierarkikoa egiten dute: geruza baxuenetan oinarrizko formak eta kontrasteak identifikatzen dituzte, eta geruza altuagoetan kontzeptu abstraktuagoak (aurpegiak, testua, etab.).
4. Ikasketa motak
Ikasketa gainbegiratua (Supervised Learning): adibide eta soluzioekin entrenatzen da (adibidez, argazki bat eta hor zer dagoen esanez).
Errefortzu bidezko ikasketa (Reinforcement Learning): sari eta zigorren bidez funtzionatzen du (proba-eta-akatsa), oso erabilia robotikan, bideo-jokoetan eta mahai-jokoetan (adibidez, AlphaGo).
Ikasketa gainbegiratu gabea (Unsupervised Learning): etiketarik gabe datuen egiturak eta patroiak aurkitzen dituzten prozesuak dira (adibidez, irudi edo musika berriak sortzeko GAN bidezko sare lehiakorretan).
5. Etorkizuneko erronkak
Etorkizuneko erronka gisa aipatu ziren memoriaren kudeaketa, mundu birtualetako simulazioak eta adimen espezializatuetatik adimen orokorrerako bidea (gizakiek bezala hainbat zeregin aldi berean egin ditzaketen sistemak lortzea).
Jarraian, hitzaldi osoaren bideoa eta podcasta.
Hona hemen ekitaldiaren argazki batzuk:

Gorka Azkune Informatikan Doktorea da eta Deustuko Unibertsitatean dabil lanean, bai ikerkuntzan zein irakaskuntzan. Bere ikerketa adimen artifizialaren esparruan kokatzen da, ikasketa automatikoa erabiliz sistema adimentsuak sortzeko. Gaur egun neurona sare sakonekin ari da ikerketan, gizakien portaera ulertuko duten sistema artifizialak garatuz. Zientzia dibulgazioan ere sartuta ibili da, hainbat blog, lehiaketa eta ekitaldietan parte hartuz.
Bidaia bat Big Bang-etik gaur egunera, zientziaren eta artearen artean
Data: 2026ko abenduaren 2a
Ordua: 19:00
Lekua: Modelo Aretoa
XII. edizioa
Data: 2026ko azaroaren 24a
Ordua: 19:00
Lekua: Modelo aretoa
Gonbidatu nagusia: Xabier Eizagirre, BasqueScout VFX-ren sortzailea
Data: Azaroak 20-21
Ostiralean 09.00-14.00 eta 16.00-19.00
Larunbatean 10.00-14.00 eta 16.00-20.00
Lekua: Zarauzko Malekoian, Dama ondoan
info@kuantika.eus edo 945 180 736