Zuzendaritza Batzordean egindako hausnarketaren emaitza duzue lan dokumentu hau. Hausnarketa horren helburua da 2020ko Plan Estrategikoa berriz aztertzea eta 3 urteko epean (2028) eguneratzea, eta, hala, gure jardueraren hedapen operatiboari ekiteko esparru estrategikoa izatea, gure xedearekin bat.

2024ko abendutik 2025eko maiatzera bitartean, lan-prozesu bati jarraitu zaio:

1. 2020ko planaren hedapenaren balantzea egitea.
2. Xedea eta Balioak berrikustea, indarrean daudela berresteko edo, hala badagokio, egokitzat jotzen dena aldatzeko.
3. Datozen hiru urteetarako elkartearen lana bideratuko duten politikak zehaztea.

2020ko Plan Estrategikoaren balantzea

UIK-Topagunearen iazko udako ikastaroa (2024) antolatu eta bertan parte hartu genuenez, hamar urte hauetan egin dugun jardueraren balantzea egin genuen, bai kuantitatiboa, bai kualitatiboa, eta, oro har, pozik geunden lortutako emaitzekin. Horrek ez du esan nahi hobetu beharreko arloak ez direnik aitortzen.

Esan dezakegu gure jarduera independentzia handiz egitea lortu dugula, gure buruari proposatu genion bezala. Pixkanaka, gero eta bazkide gehiago ditugu, eta gero eta jende gehiago joaten da gure ekitaldietara. Horrek, azken batean, gure misioa nola gauzatzen ari den erakusten du.

Gure Plan Estrategikoan zehazten ditugun politikak kontuan hartuta:

1. Herritartasuna garatzea
2. Proiektuaren jasangarritasuna
3. Sarea sortzea eta aliantzak
4. Jardueren segmentazioa
5. Izen onaren komunikazioa

eta Zuzendaritza Batzordean jasotako ekarpenen arabera, hau izango litzateke 2020-2024 aldiari buruz egingo genukeen balantzerik zehatzena:

Esparru estrategikoa

Egokia iruditu zaigu datozen urteetan landuko ditugun testuinguruaren aldagaiei buruz hausnartzea, garatzen dugun jardueran eragina izan baitezakete, bai guretzat interesgarriak izan daitezkeen gai bihur daitezkeelako, bai elkartearen jardueran eta bizitzan eragin dezaketelako.

Interesgarritzat jotzen ditugun joera edo faktore batzuk bildu dira, eta labur-labur zerrendatuko ditugu.

Joera orokorrak

• Fake news: manipulazio informatiboa, informazioa zabaltzeko murrizketak.
• Adimen artifiziala eta teknologia kuantikoa garatzea.
• Herritarren inplikazioa/kontzientzia klima-aldaketaren aurrean. Negazionismoa/pasotismoa eta gainerako herritarrek… zein erreakzio erakusten dute?
• Sortzen ditugun hondakinen kudeaketa.
• Herrialdeen arteko gatazkak, arrazoi ekonomikoengatik.
• Jaiotza-tasa txikia eta bizitza-luzera.
• Beste kultura batzuetatik datozen migratzaileen sarrera handiagotzea.
• Ekintza publikoak gero eta pisu handiagoa izatea/ekintza lokalak, kolektiboak, sozialak… indarra galtzea; azken batean, publikoa ez dena.

2025erako joera teknologikoak

Autonomia estrategikoa bilatzea, batez ere trantsizio energetikorako eta digitalerako kritikoak diren ondasunak bilatzea. Adimen Artifizial Generatiboaren potentzialtasunak pixkanaka hedatzea, deskarbonizazioan eta energia horniduraren bermean aurrera egitea eta trantsizio demografikoaren testuinguruan jatorri, genero eta adin aniztasunaren kudeaketa egokia egitea izango dira makrotendentziak 2025. urtean, eta hazkunde ekonomiko desorekatuak baldintzatutako munduan, sektoreka eta osagaietan. Hori guztia diru eta zerga-politikaren ziklo-aldaketa betean, zeinak proban jarriko baitu aurreko ekitaldian nabarmenki hauteskundeei begira egindako promesak bete diren.

Joera sozioekonomiko eta kulturalak

• Arretaren gerra- Mugikorra eta sare sozialak gutxiago erabiltzeko joera.
• Kriptomoneten gorakada/amorrua (Trumpek iragartzen dituen politikek lagunduta).
• Merkantziaren Estatu Batuak (dena bihurtu daiteke kontsumo-produktu edo merchandaising).
• Bitxikeriak minimalismoaren erreleboa hartzen du.
• Enplegua. Lanaren etorkizuna.
• Lurzoruaren merkantilizazioa.

Joerak identifikatzeari denbora eskaintzen diogu ZarautzOn-en, izan ere, “Gizartearen arazoen egungo ikuspegian eta egunean mantentzeak eta etorkizunari ekiteko ikuspegi sortzaileak jasotzeak” lagundu egiten digu “pertsonen ongizatean laguntzen eta Zarautzen gizarte-garapenean laguntzen”, 2014an jaio ginenean esaten genuen bezala.

Xedea berrikusteari dagokionez:

Ondorioztatzen dugu baliozkoa izaten jarraitzen duela, harekin ongi sentitzen garela, herritarrarengandik herritar aktiboengana igarotzen lagundu nahi dugula. Termino hori “herritartasun aktiboa” da, eta xedean sartzea eztabaidatu da, baina azkenean atzera bota da, eta idatzita dagoen bezala utzi da.

Balioei dagokienez, behin berrikusita, ondorioztatzen dugu berdintasun terminoa esplizitatzea baino ez dela falta, eta, beraz, sartzea onartzen da. Ondorioz, balio hauekin identifikatzen gara ZarautzOn-en:

1. Topaketarako eta elkarlanerako espazioak eta aukerak sortu nahi ditugu.
2. Konponbideen bilaketa lehenesten dugu konfrontazioaren ordez. Kontakizun itxaropentsuaren bila gabiltza: Arazoei irtenbideak bilatzean begirada positiboa nahiago dugu, arazook behatze hutsaren aurrean.
3. Gizarte berrikuntzaren ikuspegitik aztertzen ditugu gaiak, gizarte antolaketaren eta ingurumen irtenbideen alorretan.
4. Etorkizuneko ikuspegitik zuzentzen ditugu gure begirada eta etorkizunera begirako soluzioen bilaketa.
5. Leialtasun eta zintzotasun kulturari laguntzen diogu, eta eraginkortasunez eta kalitatez jarduten dugu.
6. Norbanakoaren/kolektiboaren alternatiban ongizate kolektiboa aukeratzen dugu, eta pentsatzen dugu biak batera joan behar direla guztion ongiaren bila.
7. Pentsatzen dugu berdintasun eta inklusibitate praktikek, adin, genero edo kultura desberdintasunik gabe, begirada feminista, kultur aniztasuna eta belaunaldien arteko harremanak garatzeko marko egokia eskaintzen dutela.
8. Denok ezberdinak eta errepikaezinak izateak batzen gaituela badakigu. Aniztasuna.
9. Euskararen praktika konprometitu eta errespetuzkoa bultzatzen dugu, gizateriaren ondare kulturalaren zati gisa, gure nortasun kulturalaren oroimen eta substratu gisa, eta mundua, gizarte harremanak, norbanakoak eta herriak ulertzeko modu berezi gisa.
10. Ondo egindako lanagatik dugun gogobetetze partekatuak konpentsatzen gaitu.

Helburuak, Politikak 2028 definizioa

Politika orokorrak

Misioaren eta Balioen balantze eta errepaso prozesua amaituta, datozen urteotan gure jarduera gidatuko duten politika orokorrak definitzeari ekingo diogu. Abiapuntutzat 2020ko planean definitutako politikak, aipatu ditugun joerak, jarduera urte hauetako ikaskuntza eta une honetan Zuzendaritza Batzordea osatzen dugun pertsonen sentsibilitate desberdinak hartuta, politika berri batzuk definitu ditugu, bost zehazki, eta honela daude adierazita:

1. Herritartasuna garatzea
2. Ekintza ekosoziala sustatzea
3. Prospektiba Zarautz 2037
4. Proiektuaren jasangarritasuna
5. Izen onaren komunikazioa

1. Herritartasuna garatzea

Informazio maila (ezagutza) hobetzen denean, pertsonek erabakiak libreki hartzeko duten kontzientzia maila indartzen da, eta beren jarduerak aldatzeko aukera ematen du. Ziur gaude ezagutza, zientzia eta teknologia zabaltzea benetako modua dela herritar libre eta aktiboak sortzeko. Hori da gure “claim” hitzaren zentzua konzientzia sortzeko zientzia, kontzientzia sortzeko zientziak hiritarren hazkundeari laguntzen dio. Halaber, banakako herritarrengandik herritar aktiboengana igarotzen laguntzen dugu, lankidetza eremu baten barruan. Gure ustez, herritartasun kontzientzian oinarritutako gizarte mugimenduak sustatzeko unea da, ekonomia sozial eta solidarioaren munduan lankidetza balioetan oinarritutako gizarte mugimenduak azaleratzen ari diren bezala. Gure proposamena da pertsonentzako eta giza taldeentzako aukerak sortzea, komunitatea hobetzeko eta aurrera egiteko modu gisa. Herritartasun aktiboa bultzatzea, pertsonen eta herrien ongizateari laguntzeko. Zarautzen eta eskualdean elkarbizitzarako proposamenak indartu eta babestu nahi ditugu. Zarautzen herritarrek bultzatutako “gauzak gertatzea” nahi dugu.

2. Ekintza ekosoziala sustatzea

Azkenaldian, munduan gehiengoa duen garapen ekonomikoaren ereduaren arteko interkonexioaz ohartarazten gaituzten ahotsak entzuten ari gara hainbat esparrutatik. Eredu horren oinarria da etengabe hazi eta kontsumitu behar dela, baliabide naturalak gero eta gehiago hondatzen ari baitira, eta horrek guztiak desberdintasun ekonomiko eta sozial gisa eta baliabideak agortzeko arrisku gisa sortzen dituen ondorioak. Egoera horri deitzen zaio krisi ekosoziala.

Krisi global eta multidimentsionala da, non ingurumen arazoak ezin diren ulertu eta konpondu haiek eragiten edo larriagotzen dituzten faktore sozial, politiko eta ekonomikoak kontuan hartu gabe.

Asko gustatzen zaigun terminoa da “ekosoziala”, eta haren gainean ahaleginduko gara, ahal den neurrian, eta ez modu esklusiboan, aldi estrategiko berrian garatuko ditugun jardueretan presente egon dadin. Hori dela eta, berrikuntza zientifiko, teknologiko, enpresarial eta sozialarekin lotutako ezagutza zabaltzeko gure programazioan ikuspegi hori hainbat eremutan sustatzen duten ekimenak eta proiektuak egon daitezen saiatuko gara. Horrela, gizarte bidezkoago eta jasangarriagoetaranzko aldaketa progresiboak bultzatzeko gai den herritarren kontzientzia sortzen lagunduko dugu, nahiz eta aldaketa horiek txikiak izan maila mikro pertsonalean.

3. Prospektiba Zarautz 2037

2037an Zarautz udalerriaren 800. urteurrena izateak behin baino gehiagotan piztu du ZarautzOn-en interesa gertaera hori gure programazioan sartzeko. Bai begirada historiko batetik, bai prospektibo batetik.

Hausnarketa estrategikoko ariketa honetan, plan estrategiko honetako politiketan txertatu genuen, helburu hau ardatz izango duen urteko jardueraren bat antolatzeko konpromisoa bilatuz: Zarautz 2037.

Horretarako, lantalde bat sortuko dugu, helburu hauekin:

• Inspiratzeko erreferenteak bilatzea
• Datozen urteetan data horren inguruan antolatuko ditugun jarduerekin batera logo edo lelo bat sortzea.
• Jarduerak programatzeko lehentasunezko ildoak zehaztea.
• Zarautzek 800 urte hauetan izan duen bilakaera historikoaren erreferenteak identifikatzea.
• Hausnarketarako herritarren foro bat sustatzea, “hiria” eraikitzeko erronka nagusiak identifikatzeko.
• Zarauzko beste erakunde batzuekin partekatutako proiekturen bat bultzatzea.
• Zarautz 2037 ikuspegian ardaztutako hitzaldi/mintegi/zikloren bat antolatzea.
• Hainbat urtetarako programazioa antolatzeko aukera emango diguten gaiak identifikatzea.

4. Proiektuaren jasangarritasuna

ZarautzOn proiektuaren jasangarritasuna da kezkatzen eta okupatzen gaituen kontua. 2020ko plan estrategikoan, proiektuaren jasangarritasunarekin lotutako erronken zati bat Zuzendaritza Batzordera jende berria erakartzeko eta sartzeko gaitasunean zentratzen dugu, hori baita, gure kasuan, proiektuaren motorra.

Esan dezakegu, eta hala jaso dugu balantzean, Batzordean pertsona berriak sartzea lortu dugula eta, beraz, gure kudeaketa-organoa berritu dugula.

Baina proiektuaren jasangarritasunak baditu beste elementu garrantzitsu batzuk ere, hala nola jarduerak aurrera eraman ahal izateko gaitasun ekonomikoa eta urtean zehar jarduera jarraitua mantentzeak dakarren kudeaketa ahalmena.

Gure errealitatea nolakoa den ikusita, ezin dugu pentsatu Modelo Aretoa edo Antonianoen aretoa erabiltzeagatik edo hizlariaren bidaia eta egonaldiagatik ohikoez gain antolaketa kostu gehigarriak izango dituzten ekitaldiak programatzea. Ez dugu elkartearen egoitza gisa funtzionatzen duen lokalik, eta, beraz, erreferentzia puntu eta topagune gisa. Ez dugu inolako kudeaketa-euskarririk, Zuzendaritza Batzordeko kideen eta bazkideen boluntariotzaz gain.

Horiek guztiak gai garrantzitsuak dira ZarauztOn-en iraunkortasuna bermatzeko eta, horregatik, datozen urteotako helburua defizit horiek gainditzen joatea izango da.

5. Reputazio komunikazioa

Aurreko plan estrategikoan, irudi korporatiboaren plan estrategiko bat martxan jartzea proposatu genuen, gure irudia indartzeko ekimenak modu profesionalean lantzeko eta ZarautzOnen pertzepzioa ezagutu nahi ditugun ezaugarriekin bat etor dadin lortzeko.

Harrezkero, geure buruari egotzi dizkiogun balioekin lerrokatuta gure irudia erakusteko lan egin dugu. UIKen udako ikastaroetan parte hartzearen mugarriak lagundu du gure ospea indartzen testuinguru instituzionalean eta, nolabait, hor mantentzeko autoexijentzia maila igotzen.

Euskara gaztelaniaren erabileraren kudeaketa politika horren elementu garrantzitsua da, eta, hala, komunikazioarekin lotutako ekintza guztietan sartu da. Zuzendaritza Batzordearen barruan eratutako komunikazio taldeak egindako lana garrantzitsua izan da.

Aldi estrategiko honetan, ZarautzOn-en balioekiko komunikazioa bideratzen jarraitu behar dugu.

Jarraian, politikak garatzeko abian jarri beharreko ekintza ildoak banakatzen dira.

1. HERRITARREN GARAPENA

Helburu nagusia da herritarrak gizarte eragile bihurtzea, pertsonak eta gizartea herritar aktibo bihurtzeko. Horretarako, honako hau proposatzen dugu:

• Topaguneak eta elkarlanerako aukerak sustatuko dituen programazioa diseinatzen jarraitzea.
• Etorkizun ekonomiko eta sozialean eragin nabarmena duten berrikuntzetan aldez aurretik lan egiten jarraitzea.
• Helburuak partekatzen ditugun beste tokiko erakundeekin elkarlanean jarraitzea.

2. EKINTZA EKOSOZIALA SUSTATZEA

Politika berri hau txertatuko dugu, Zarauzko herritarrei eta gure buruei garapen sozioekonomikoaren bidean aurrera egiteko aukera emateko, ezagutzen ari garen narriadura ekologiko eta soziala geldiarazteko. Horretarako, honako hau proposatzen dugu:

• Jardueren urteko programazioan ikuspegi ekosoziala sartzea.
• Ikuspegi honetan ZarautzOn-en sakontzea eta gure errealitatera zein neurritan eta zein esparrutan eraman daitekeen aztertzea.
• Ekintza ekosozialetan erreferentzia diren pertsona eta erakundeekin harremanak izatea, horrela ikasi eta elkarreragin ahal izateko.

3. PROSPEKTIBA ZARAUTZ 2037

Politika horri dagokionez, eta abiapuntu gisa, honako hau proposatzen dugu aldi estrategiko honetarako:

• Urte anitzeko jarduerak definitzeko eta planifikatzeko lan talde bat sortzea.
• Urtero 2037ko Zarautz ardatz izango duen jarduera bat programatzea.

4. PROIEKTUAREN JASANGARRITASUNA

Plan estrategiko berri honen garaian, ekintza hauek egingo ditugu gure proiektua sendotzeko:

• Lanerako espazio-egoitza bat lortzea.
• Oinarri soziala zabaltzen jarraitzea.
• Batzordeari laguntza teknikoa emateko plangintza egitea.

5. REPUTAZIO KOMUNIKAZIOA

Egiten ari den lanarekin jarraituz, bereziki komunikazio taldetik eta aurretik egindako hausnarketak berreskuratuz, zera adierazi nahi dugu: Helburua ez da gehiago egitea, baizik eta gure komunikazioa ZarautzOn-en helburu eta motorrekin bideratzea